Riteas RT RnaG ar bhs Rnin Mhic Aodha Bhu

T an craolt ir R n n Mac Aodha Bhu ar shl na f rinne. Fuair s b s sa bhaile i gCois Cl idigh D M irt in aois 53 bliain.

Thosaigh R n n ag obair le RT Raidi na Gaeltachta ag t s na n chaid , agus t a ainm ceangailte go dl th leis an st isi n shin. Bh s ar dhuine de na craolt ir Gaeilge is aitheanta sa t r, agus is ioma duine a mheall s i dtreo na teanga agus domhan na ngael lena phaisean d theanga dh chais agus don chult r Gaelach.

Rugadh R n n Mac Aodha Bhu i gCorcaigh, ach bhog an teaghlach go Gaoth Dobhair i dT r Chonaill nuair a bh s tr mh d'aois, agus bh s pr amhaithe go domhain sa chontae sin shin. Chuaigh s i mbun craolt ireacht den ch ad uair sa bhliain 1987 ar st isi n raidi bradach i mBaile tha Cliath, agus st isi n eile i Leitir Ceanainn. Fuair s post sa seomra nuachta i Century Radio sa bhliain 1988, agus chaith s bliain n mar sin ag obair ansin ar an nuacht Ghaeilge, sular bhog s go dt RT . Chaith s roinnt blianta ag obair le c rsa teilif se ansin, ar an tsraith Scaoil Amach an Bobail n le Se n B n Breathnach agus Bl thnaid N Chofaigh, agus ar an gcl r Ecu! Ecu! Fuair s tairiscint ansin dul ag obair do Raidi na Gaeltachta i mBaile tha Cliath agus cl r an iarn in, Cois Life, a chur i l thair, rud a rinne s ar feadh tr bliana. Bhog s ar ais go Gaoth Dobhair tamall ina dhiaidh sin, i ndiaidh d p osa taistil a dh anamh, agus seal a chaitheamh i gConamara, agus thosaigh s ag obair le Raidi na Gaeltachta i nDoir Beaga.

D'oibrigh R n n ar go leor, leor cl racha ags la ar RnaG shin, idir cl racha irise, cl racha ceoil agus cl racha nuachta. Orthu sin, bh an cl r irise Barrsc alta 1996, an cl r ceoil C l an T a chuir s i l thair le Hughie Mac Gairbheith, agus an cl r ceoil G ill Sl . Ba ar an gcl r G ill Sl a craoladh an ch ad amhr n le liric B arla ar RnaG, Blister in the Sun le The Violent Femmes, nuair a cuireadh Anocht fm ar bun sa bhliain 2005.

Ba sa bhliain 2006 a th inig a chl r R n n Beo ar an aer den ch ad uair, agus ba tr d an gcl r sin a chuir go leor daoine aithne ar R n n mar chraolt ir. Bh isteoir ar fud na t re ag an gcl r, idir g agus aosta, agus bh odh an- ags lacht bhair le cloiste il ann ceol, siamsa ocht, agallaimh, c rsa sl inte, c caireacht, sc alta nuachta agus m reanna grinn mixture maxture', mar a d arfadh s f in. Craoladh an cl r beo n Oireachtas den ch ad uair sa bhliain 2008, agus shin i leith bh odh s mar chuid l rnach den fh ile, t s neamhoifigi il leis an c id, mar a baisteadh air. Chuirfeadh R n n cl r spleodrach, spraoi il, fi in i l thair na sluaite a bh bailithe ann, agus bh odh na h isteoir ag s il go m r leis gach bliain.

Chreid R n n go l idir i gcumhacht an raidi , agus chreid s freisin gurb r l an iriseora an f d a sheasamh don duine a bh faoi chois, an duine beag. Bh ardmheas agus m s aige don sa ocht, agus thaitin s go m r leis a bheith ag foghlaim na gl nta n os sine faoi chora cainte agus n sanna agus a leith id.

Is ioma gradam a bhain R n n mar chraolt ir. Bronnadh Gradam Pearsa Raidi na Bliana Oireachtas na Gaeilge air i 2009, 2010 agus 2016. Bhain a chl r R n n Beo Gradam Sraith Raidi na Bliana ag Gradaim Chumars ide an Oireachtais i 2010, 2011 agus 2015. Bronnadh an gradam do Phearsa Raidi na Bliana air ag F ile na Me n Cheilteach i 2011, agus bhain R n n Beo Cl r Raidi Gaeilge na Bliana ag Gradaim N isi nta PPI i 2012 agus i 2018. Bronnadh Gradam Ghl r na nGael ar R n n n os luaithe i mbliana, mar aitheantas a chuid oibre le c rsa craolach in Gaeilge agus bhronn Conradh na Gaeilge Gradam an Uachtar in air i m Feabhra mar aitheantas as a chuid oibre do phobal na Gaeilge agus na Gaeltachta.

Bh a chro go hioml n sa teanga Ghaeilge agus i gcult r na nGael. Bhunaigh s an Ciorcal Craice ilte agus an Cabaret Craice ilte chun c id s isialta i nGaeilge a chur ar f il do phobal na Gaeltachta. Bh s an-tugtha don cheol agus thuig s go raibh t bhacht faoi leith le tionscal an cheoil Ghaelaigh a choth . Thug s ard n do cheolt ir agus banna a bh ag feidhmi tr Ghaeilge ar an raidi , agus tr d an gCabaret Craice ilte, agus thug s spreagadh agus uchtach d ibh. Bh d imh ar leith aige le muintir Oile n Thora , agus is ioma turas a thug s ar an oile n le blianta fada anuas.

Bh ard-mheas ag R n n ar phobal Gaeilge na S Chontae, agus acu si d airsean freisin, agus ba R n n a bh mar fhear an t ag an mh rshi l iomr iteach a bh ag An Dream Dearg sa bhliain 2014 ag lorg cearta teanga.

Maireann a bhean ch ile Bernie, a in on Fionnuala, dearth ireacha, deirfi racha, gaolta agus cairde.

D irt Kevin Bakhurst, Ard-Sti rth ir RT : C is mh r br in dom b s R n in. Fear a raibh a chro go hioml n sa teanga agus i gcraolt ireacht na Gaeilge. Ceannr da a bh ann i gc rsa raidi , agus beidh lorg a shaothair le braith go ceann i bhfad. M ala m r a bh s d mhuintir, d chairde, agus d chomhghleacaithe ar fud na heagra ochta, agus buille m r at ann do chraolt ireacht na Gaeilge tr ch ile. Suaimhneas s ora d .

D irt Gear id Mac Donncha, Ceannaire RT RnaG: N f idir a chur i bhfocail an tionchar a bh ag R n n Mac Aodh Bhu ar a phobal, n an gean agus gr a bh ag an bpobal sin d . Pobal m r millteach leathan fairsing at ann, pobal na Gaeltachta, pobal na Gaeilge, pobal an cheoil, eala ont ir agus scr bhneoir , feilmeara agus iascair , docht ir agus dl od ir , daoine ga agus daoine nach bhfuil chomh h g sin, iad sa mbaile agus thar lear, agus iad uilig faoi bhr n ag sc al a bh is.

Craolt ir den ch ad scoth a bh i R n n, a thuig raidi mar mhe n, agus chruthaigh s p osa raidi a fhanfaidh i gcuimhne na ndaoine ar feadh i bhfad. D'fh g s a lorg mar chraolt ir ar bhealach nach bhfuil d anta ag aon chraolt ir eile i saol na Gaeilge n i saol an Bh arla. T muid go m r faoi chomaoin

LINK:	https://about.rte.ie/2023/09/20/raiteas-o-rte-rnag-ar-bhas-ronan-mhic-...
	See more stories from rte

More from RTE